Çözüm odaklı terapi, diğer adıyla kısa süreli çözüm odaklı terapi, danışma süreci başlar başlamaz hedefe götürecek yollara veya probleme çözüm üretecek şekilde tasarlanır. Danışanın kendi problemine ya da hedefine ulaşma yoluna kendi çözümlerini üretmesini hedefler. Çözüm odaklı terapinin amacı, danışanın devamlı değişime gidebileceği şekilde konuşmasını sağlamaktır.
Terapistin profesyonel çerçevede probleme ve olası çözümlerine dair bilgisi vardır fakat danışanın kişisel problemlerini çözme yetisi yine kendisindedir. Dolayısıyla terapist, danışanın kişisel sorunları hakkında kendi çözümlerini üretmesine ve bulduğu bu çözümleri denemesine yardımcı olmaktadır. Yasa dışı ve gerçekçi olmadığı sürece çözümü danışan belirler. Terapist danışanın güçlü yanlarına yoğunlaşır, danışanın kendi güçlü yanlarını keşfetmesine yardımcı olur.
Çözüm odaklı terapi bağlamında mutlak doğru yoktur. Bireyler kendi gerçekliklerini kendileri oluşturur. Bir problem varsa bunun yapıcı ve gerçekçi şekilde düzenlenerek çözüleceği düşünülmektedir. Zor ve gerçekleşmesi mümkün olmayan şeylerden çok, ulaşılabilir ve kolay değiştirilebilir şeylere odaklanılır. Danışanın olası çözümler ve yollar hakkında detaylıca düşünmesini sağlamak için çeşitli metaforlardan yararlanılır.
Çözüm odaklı terapi işe yarayanı bulmaya ve bunu en kısa sürede uygulamaya koymaya odaklanır.
Çözüm odaklı terapi kişilik ve işlev bozukluklarına dair bir kuram geliştirmemiştir. Daha çok psikolojik danışmanlık alanına hizmet veren bir kuramdır. Kısa sürede çözüme götüren veya uygulamaya geçilen çalışmaları içerir. Bireyin içsel süreçlerine, patolojisine veya çocukluk yaşantılarına bakılmaz. Soruna neyin yol açtığına değil, sorunla nasıl baş edileceğine yoğunlaşır.
Okul başarısı veya geleceğe yönelik planlama gibi hedefler koymayı içeren konularda çözüm odaklı terapi oldukça etkilidir. Çocuk ve ergenler için sınav stresi, gelecek kaygısı gibi stresörlerle baş etmek zaman zaman zor bir hal alır. Çözüm odaklı terapi, geleceğe dair planlamaların yapıldığı, başarıyla gitmek için koyulan hedeflere odaklanıldığı, çözüm stratejilerinin kurgulandığı, kaygı ve korkuya yönelik olumlu bakış açılarının terapist yardımıyla danışan tarafından getirildiği bir terapi çeşididir. Bireyler böylece kaygı ve korkularına dair daha cesaretli bir duruş sergileyebilirler.
Çözüm Odaklı Terapi Hedefleri
- İşe yaramayanı değiştirerek ilerlemek
- Probleme bakış açısını değiştirmek
- Mevcut kaynakları, bulunan çözümleri ve güçlü yanları harekete geçirmek
Çözüm Odaklı Terapi Hangi Durumlarda Kullanılır
- Depresyon
- Anksiyete
- Okul problemleri
- Aile problemleri
- Sınav stresi
- Okul başarısı
- Geleceğe yönelik planlama